Gevolgen nieuwe arbowet 2007
Met ingang van 1 januari 2007 verandert de Arbowet ingrijpend. De overheid gaat de verantwoordelijkheid voor het arbobeleid meer bij werkgevers en werknemers leggen. Dit in het kader van minder overheidsregels. Hiervoor komen arbocatalogi in de plaats, waarin methoden staan om te voldoen aan de doelvoorschriften, die zijn vastgesteld door de overheid. Daarnaast zal de Arbeidsinspectie op een andere manier gaan controleren.
Werkgevers en werknemers krijgen meer verantwoordelijkheid voor het arbobeleid. De overheid stelt een aantal zogeheten 'doelvoorschriften' vast, het niveau van bescherming dat bedrijven moeten bieden aan werknemers, zodat zij veilig en gezond kunnen werken. De doelvoorschriften worden beschreven in de Arbowet, het Arbobesluit en de Arboregeling. Zoals het nemen van maatregelen als er valgevaar bestaat van 2,5 meter of meer en het voorschrift dat het geluidsniveau op de werkplek niet hoger mag zijn dan 85 dB. Het is dan aan werknemers en werkgevers om te bepalen op welke manier zij invulling geven aan de doelvoorschriften. De werkgever voert overleg over zaken die het arbobeleid van de onderneming aangaan met ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging.
Arbocatalogi
Werkgevers en werknemers gaan binnen hun branche zogenoemde arbocatalogi opstellen. Hierin staan de verschillende methoden en oplossingen beschreven, die zij samen hebben genomen om te voldoen aan de doelvoorschriften. Zoals het beschrijven van technieken en methoden, goede praktijken, normen en praktische handleidingen. De verantwoordelijkheid voor de arbocatalogi ligt volledig bij werkgevers en werknemers of organisaties van werkgevers en werknemers binnen een bepaalde sector. Zodra werkgevers en werknemers een positief getoetste arbocatalogus hebben opgesteld voor een sector, worden de beleidsregels voor die sector ingetrokken. Drie jaar na de inwerkingtreding van het wetsvoorstel worden alle arbobeleidsregels ingetrokken.
Minder regels
Er komen zo min mogelijk Nederlandse regels boven op de regels van de EU. Alleen als het echt nodig is blijven aanvullende regels bestaan, zoals voor het werken met professioneel vuurwerk. De Arbeidsinspectie voert controles uit op basis van de wet- en regelgeving en de invulling daarvan door werkgevers en werknemers in arbocatalogi. De inspectie stelt hiervoor speciale branchebrochures op, waarin informatie is opgenomen over de verplichtingen van de werkgever en hoe een bedrijfsinspectie verloopt. Ook zijn de belangrijkste arbeidsrisico's in de branche uitgewerkt, die doorgaans de aandachtspunten zijn bij een inspectie. Bij misstanden treedt de Arbeidsinspectie hard op, want de maximale boetes voor overtredingen worden verdubbeld.
OverigVoor vrijwilligers gelden uitsluitend nog de regels uit het Arbobesluit als het gaat om ernstige arbeidsrisico's, zoals valgevaar of het werken met gevaarlijke stoffen. Het arbospreekuur als verplichte taak van de arbodienst vervalt, waardoor het organiseren van een spreekuur in beginsel een zaak tussen werkgevers en werknemers wordt. Zij kunnen hier zelf vorm aan geven. Werknemers krijgen toegang tot een arbeidsdeskundige; dit kan een
deskundige van een arbodienst zijn, zoals een bedrijfsarts of een arbeidshygiënist, maar ook een preventiemedewerker. In organisaties met maximaal 25 werknemers mag de werkgever voortaan zelf als preventiemedewerker optreden. Als een RI&E-instrument is afgesproken in een CAO - en deze is getoetst door een deskundige - dan is bij de RI&E die gemaakt wordt met behulp van dit instrument, geen toets meer nodig van de arbodienst. Dit geldt voor bedrijven met in de regel ten hoogste 25 werknemers (voorheen 10).
meer preventie, minder BHV?
Nieuwe Arbowet: meer preventie, minder BHV?
De nieuwe Arbowet concentreert zich op doelvoorschriften. De RI&E is bepalend, samen met de Europese voorschriften. Werkgevers en werknemers moeten het verder zelf uitzoeken. Een aantal bepalingen is uit het Arbobesluit geschrapt, waaronder die over de BHV. De preventieve taak staat niet meer in artikel 15 van de Arbowet en het Arbobesluit heeft geen BHV-bepalingen meer. Hoe verder?
De werkgever wordt helemaal teruggeworpen op de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) en zijn verantwoordelijkheid om de BHV zelf in te vullen. Wat met de wetswijziging een verplicht nummer leek te worden, zal in de praktijk knap lastig blijken. De RI&E is gericht op risicomanagement en daarmee houdt het meestal wel op.
Maar nu volgt de vertaalslag van risicomanagement (RI&E) naar crisismanagement (BHV). Als werkgever doe je er alles aan om te voorkomen dat het misgaat, maar wat te doen als het alsnog misgaat? De relatie tussen risicomanagement en crisismanagement is cruciaal voor de risicobeheersing. De BHV is daarbij het sluitstuk, geen sluitpost. Niet alleen heeft dat gevolgen voor de opleidingen, maar welke afspraken worden er gemaakt over taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden? Als bedrijven en instellingen dat goed regelen, zijn zij beter voorbereid op een noodsituatie.
Veiligheidscentrum Oosterhout kan u hier uitgebreid in begeleiden.
Arbocatalogi
De beleidsregels worden afgeschaft en vervangen door 'arbocatalogi' die de risico's en de maatregelen per bedrijfstak regelt. Die komen tot stand tussen werkgevers, werknemers en de overheid. Voor de BHV zal dit in de regel niet veel betekenen, want de arbocatalogi zijn ingericht op de risico's van de bedrijfstak en die zijn gerelateerd aan de werkzaamheden, niet aan de gebouwen. De meeste risico's voor de BHV zijn locatiegebonden en die komen doorgaans niet in de diverse arbocatalogi voor. Geen probleem, als werkgevers zich daarvan bewust zijn en niet alleen gefocust zijn op hun arbocatalogus, want zij zijn en blijven immers verantwoordelijk. Er zijn uitzonderingen. In bepaalde branches zijn de risico's zodanig dat het optreden van een noodorganisatie continu aandacht vergt. Dat geldt voor de zware industrie, de vervoerssector en de binnenscheepvaart. Daar hebben risico's van de werkomgeving een directe relatie met de risico's die aan de taken verbonden zijn.